Przejdź do treści

Wersja 12 · 27 września 2026

Część I · rozdział 08 · Opieka

Państwo, na które możesz liczyć

Miarą państwa jest to, jak traktuje ludzi w najtrudniejszych momentach życia — starość, choroba, samotne wychowywanie dziecka. Dziś ten ciężar zbyt często spada na rodzinę, a najczęściej na kobiety. Bierzemy go na siebie.

  1. 1

    Automatyczna waloryzacja świadczeń i progów dochodowych

    Wszystkie świadczenia społeczne (poza emeryturami i rentami) oraz progi dochodowe są waloryzowane automatycznie każdego 1 stycznia, o wskaźnik inflacji albo wzrost płac w gospodarce — w zależności od tego, który jest wyższy. Nie czekamy na jednorazową, polityczną decyzję przed wyborami.

  2. 2

    Jeden system emerytalny, wiek 65 lat, likwidacja KRUS

    Wprowadzamy jeden, wspólny system emerytalny z jednym wiekiem emerytalnym — 65 lat dla wszystkich; wiek emerytalny kobiet podnosimy stopniowo. Osobny system emerytalny dla rolników (KRUS) przestaje istnieć — rolnicy wchodzą do systemu ogólnego.

  3. 3

    Asystencja osobista dla osób z niepełnosprawnościami

    Osoby z niepełnosprawnościami dostają prawo do bezpłatnej asystencji osobistej i opieki wytchnieniowej dla opiekunów rodzinnych: od 30 do 240 godzin asystencji miesięcznie, zależnie od potrzeb, dla wszystkich grup wiekowych od pierwszego roku programu, bez odraczania. Polski Język Migowy zyskuje status języka mniejszości.

  4. 4

    Renta socjalna: stopniowa, nie nagła utrata przy dorobieniu

    Dorobienie sobie do renty socjalnej nie powoduje utraty całego świadczenia z dnia na dzień — świadczenie zmniejsza się stopniowo, proporcjonalnie do dodatkowego dochodu.

  5. 5

    480 dni urlopu rodzicielskiego, w tym 90 dni tylko dla każdego rodzica

    Rodzice dostają łącznie 480 płatnych dni urlopu związanego z dzieckiem, do wykorzystania do jego 12. roku życia — z czego 90 dni jest zarezerwowanych dla każdego rodzica osobno i nie można ich przekazać drugiemu. Pierwsze 390 dni płacone jest na poziomie około 80% pensji, z takim samym górnym limitem jak przy zwolnieniu chorobowym; ostatnie 90 dni — stawką ryczałtową, corocznie waloryzowaną. Rodzic samotnie wychowujący dziecko ma prawo do całej puli dni, nie tylko swojej połowy.

  6. 6

    Pełne utrzymanie sierot do 26. roku życia w toku nauki

    Dzieci pozostające bez opieki rodziców (sieroty, w tym sieroty społeczne) mają zagwarantowane pełne utrzymanie do 26. roku życia, jeśli w tym czasie się uczą.

  7. 7

    Fundusz Alimentacyjny, aktywne ściganie dłużników

    Fundusz Alimentacyjny zostaje (do 1000 złotych miesięcznie na dziecko), a państwo dodatkowo aktywnie ściga dłużników alimentacyjnych. Osoba dochodząca alimentów dostaje darmową pomoc prawną.

  8. 8

    Jedna instytucja odpowiedzialna za przemoc domową

    Odpowiedzialność za reagowanie na przemoc domową, dziś rozproszoną między różne instytucje, skupiamy w jednym miejscu, z rozbudowaną siecią ośrodków interwencji kryzysowej dostępnych całodobowo.

  9. 9

    Mieszkania senioralne, zasada „najpierw mieszkanie” dla bezdomności

    Budujemy mieszkania senioralne i chronione dla osób starszych i wymagających wsparcia. Walkę z bezdomnością prowadzimy według zasady „najpierw mieszkanie” — najpierw dajemy człowiekowi dach nad głową, potem pomagamy z resztą — pod nadzorem pełnomocnika rządu odpowiedzialnego za wygaszenie bezdomności.

Na tle Sejmu

Co w tych sprawach mówią inni

Nowa Lewica i Razem, KO z PSL i Polską 2050, PiS z Rozwojem Plus, Konfederacja z KKP — punkt po punkcie.

  • Waloryzacja / emerytury / KRUS

    Realna Lewica

    Automat 1 stycznia: inflacja albo wzrost płac — co wyższe (bez emerytur/rent w tej formule). Jeden system, wiek 65 dla wszystkich; wiek kobiet stopniowo w górę. KRUS znika.

    NL / Razem
    NL: zachowanie KRUS w koalicji z PSL. Razem XI 2025: likwidacja KRUS — zbieżne z RL.
    KO / PSL / 2050
    KO: nie likwiduje KRUS (warunek PSL). 2050: umiar. PSL: KRUS jako tożsamość.
    PiS / R+
    PiS: 13. i 14. emerytura, KRUS zostaje. R+: pensja rodzicielska 0–3 = min. krajowa; inna oś niż 65 dla kobiet.
    Konf. / KKP
    Konf.: dobrowolny ZUS, nie jeden system 65. KKP: rodzina i wieś, KRUS raczej zostaje.
  • OzN / renta / urlop / alimenty

    Realna Lewica

    Asystencja 30–240 h/mies. od r. 1, wszystkie wieku. PJM jako język mniejszości. Renta nie ginie przy dorobieniu. 480 dni do 12 r.ż.; 90 dni nieprzenoszalnych dla każdego rodzica. FA do 1000 zł + ściganie dłużników.

    NL / Razem
    NL: Aktywny Rodzic wdrożony; asystencja w toku, nie w tej skali od dnia 1. 2023: alimenty jak podatki. Razem: karta OzN, dłuższy urlop.
    KO / PSL / 2050
    KO: babciowe, alimenty, bon. PSL: rodzina tradycyjna.
    PiS / R+
    PiS: 500+/800+, babcia. R+: Pensja Rodzicielska 0–3.
    Konf. / KKP
    Konf.: transfery = rozdawnictwo. KKP: matka w domu, nie 240 h asystenta z budżetu.
  • Przemoc / bezdomność

    Realna Lewica

    Jedno centrum, całodobowe OIK. Senioralne i chronione. „Najpierw mieszkanie” + pełnomocnik ds. wygaszenia bezdomności.

    NL / Razem
    NL: nowa definicja zgwałcenia od II 2025 — wdrożone. Schrony 34 mld. Razem: najpierw mieszkanie, zakaz eksmisji na bruk.
    KO / PSL / 2050
    KO: polityka antyprzemocowa w konkretach 2023.
    PiS / R+
    PiS: „Stop pedofilii” jako inna oś.
    Konf. / KKP
    Konf./KKP: rodzina, nie OIK jako flaga.
Pełne porównanie wszystkich partii