Ustrój państwa

Prezydent traci prawo weta wobec ustaw uchwalonych przez Sejm oraz prawo łaski.

Między wyborami nie jesteś zakładnikiem Sejmu. Chcesz zmienić konstytucję — zbierasz 410 tysięcy podpisów w ciągu 18 miesięcy, i sprawa idzie pod głos, nawet jeśli Sejm jest przeciw. Sejm uchwalił ustawę, której nie chcesz — masz 100 dni i 205 tysięcy podpisów, żeby ją zatrzymać i oddać decyzję obywatelom. Każda zmiana konstytucji i tak idzie do referendum: wygrywa większość tych, którzy przyszli zagłosować. Zasady tych procedur opisuje punkt 15.2a.

Referendum obowiązkowe:

Do głosowania idzie z urzędu, bez zbierania podpisów: każda zmiana Konstytucji; przystąpienie do organizacji bezpieczeństwa zbiorowego albo wspólnoty ponadnarodowej; ustawa w trybie nadzwyczajnym, która nie ma podstawy w Konstytucji i ma obowiązywać dłużej niż rok — taka ustawa musi trafić pod głosowanie najpóźniej w ciągu roku od uchwalenia. Do przyjęcia zmiany konstytucji wystarczy większość głosujących — Polska jest państwem unitarnym, województwo nie głosuje jako osobna jednostka.

Inicjatywa ludowa (zmiana Konstytucji):

Komitet: od 7 do 27 osób z prawem wyborczym. Tekst idzie najpierw do wstępnej kontroli formalnej PKW (jedność materii — jeden temat; zakaz naruszania podstawowych praw człowieka: zakaz tortur, niewolnictwa, ludobójstwa). Po publikacji w Monitorze Polskim zaczyna się 18 miesięcy na zbiórkę 410 tysięcy ważnych podpisów. Podpis: imię, nazwisko, data urodzenia, adres, gmina — na urzędowym formularzu; gmina poświadcza z rejestru wyborców, bez dubli. PKW stwierdza, czy inicjatywa doszła. Sejm i rząd mają obowiązek się do niej ustosunkować. Sejm może zgłosić kontrprojekt bezpośredni albo pośredni. Komitet może wycofać inicjatywę do dnia zarządzenia głosowania. Głosujący otrzymują inicjatywę, kontrprojekt i pytanie rozstrzygające. Przyjęcie wymaga większości głosujących.

Weto ludowe (ustawa):

Od dnia ogłoszenia ustawy, rozporządzenia z mocą ustawy albo ratyfikacji bezterminowej umowy międzynarodowej bądź decyzji o wstąpieniu do organizacji międzynarodowej biegnie 100 dni. W tym czasie komitet składa 205 tysięcy ważnych podpisów. Ustawa nie wchodzi w życie do dnia głosowania. Do odrzucenia albo utrzymania ustawy wystarczy zwykła większość głosujących.

Głosowanie i uczciwość procedury:

Głosowania powszechne odbywają się najwyżej cztery razy w roku, w stałych terminach; datę ogłasza się co najmniej 4 miesiące wcześniej. Pakiet pytań idzie na jedną kartę. Państwo finansuje krótką broszurę. Kampania z budżetu partii i z limitu 5000 zł od osoby (rozdział 6). Narzędzie działa w obie strony — również wtedy, gdy władzę sprawuje Realna Lewica.

Sejm liczy 460 posłów wybieranych w systemie mieszanym. Każdy wyborca ma dwa głosy: na kandydata w jednym z 230 okręgów jednomandatowych i na listę partii. O liczbie mandatów każdej partii decyduje głos na listę — podział jest w pełni proporcjonalny. Próg wynosi 5%, ale partia, która wygra co najmniej 3 okręgi, wchodzi do Sejmu mimo progu. Sejm ma zawsze 460 miejsc: jeśli partia wygra więcej okręgów, niż daje jej wynik listy, mandatu nie dostają jej zwycięzcy okręgów z najsłabszym wynikiem. Granice okręgów wyznacza niezależna komisja, nie sam Sejm, z tolerancją odchylenia liczby wyborców do 15% od średniej krajowej, rewidowaną co 10 lat.